وبلاگ
تفاوت تصفیه هوای پسیو (فیلتردار) و اکتیو (پلاسما و یون ساز) [مقایسه عملکرد آن ها]
شهریور
در هر مکانی چه در محیط خانه و چه در محیط بیرون، می توان رد پایی از آلودگی هوا را مشاهده کرد. ذرات معلق یا گازهای سمی و شیمیایی که در هوا وجود دارند، اغلب بسیار کوچک، بی رنگ و بی بو هستند؛ در نتیجه ممکن است متوجه وجود آلودگی در هوا نشویم؛ اما اثرات تنفس در هوای آلوده به صورت آسم و آلرژی، سردرد، سرگیجه و بیماری های قلبی عروقی نمایان می شود.
استفاده از یک دستگاه تصفیه هوا، کیفیت هوا را به میزان چشمگیری افزایش می دهد؛ اما اگر می خواهید بدانید مراحل تصفیه هوا در همه دستگاه های تصفیه هوا یکسان است یا خیر؟ در ادامه این مطلب از تصفیه هوا با ما همراه شوید تا به بررسی تفاوت تصفیه هوی پسیو و اکتیو و انواع دستگاه بر اساس نحوه فیلتراسیون بپردازیم.
دستگاه تصفیه هوای فیلتر دار چگونه هوای محیط را پاکسازی می کند؟
اساس کار دستگاه تصفیه هوای فیلتر دار، مکش و عبور هوا از میان فیلتر ها است. فرآیند فیلتراسیون در این دستگاه ها طی مراحل مختلفی انجام می شود. همچنین فیلترهای دستگاه اولین مانع برای گیر انداختن گرد و خاک و پرز و مو هستند. به عنوان مثال نقش فیلتر کربن در از بین بردن بوی بد غذا و فاضلاب در خانه بسیار کارآمد بوده و به طور کلی، آشنایی با انواع فیلتر تصفیه هوا به ما کمک می کند تا بدانیم کدام نوع برای چه نیاز تصفیه هوا مناسب است.
انواع دستگاه تصفیه هوا بر اساس نحوه فیلتراسیون
برای آن که با مراحل مختلف تصفیه هوا آشنا شوید، ابتدا باید انواع تصفیه هوا را بشناسید. با توجه به فواید و مضرات دستگاه تصفیه هوا، انواع مختلف دستگاه تصفیه هوا دارای مزایای خاص خود هستند و هر دستگاه تصفیه هوا ممکن است در پاکسازی نوع مشخصی از آلودگی، بهتر عمل کند؛ یا برعکس، آلودگی و آلاینده های هوا را به طور کامل پاکسازی نکند. به طور کلی دو نوع سیستم فیلتراسیون در دستگاه های تصفیه کننده هوا وجود دارد که با توجه به این ویژگی ها باید مناسب ترین دستگاه را خریداری کرد.
فیلتراسیون پسیو یا غیرفعال (Passive) چیست؟
فیلتراسیون پسیو یا فیلتر غیرفعال، هوای محیط را با کمک فن های تعبیه شده به درون دستگاه وارد می کند. هوا از انواع فیلترهای پالایش شده عبور می کند و سپس هوای بدون آلودگی را از سمت دیگر دستگاه خارج می کند. این روش در فرایند تصفیه هوا، هیچ گونه آلودگی مضری را تولید نمی کند و فیلتر پسیو، تنها ذرات معلق را درون فیلترهای دستگاه به دام می اندازد.
به طور کلی در این روش تصفیه هوا، تمرکز بر روی جذب ذرات معلق توسط فیلتر های دستگاه بدون اضافه کردن هرگونه ماده جدید به محیط بوده و در فرایند تصفیه هوا در این دستگاه ها، معمولا از سه نوع فیلتر استفاده می شود که شامل فیلتر اولیه، فیلتر هپا و فیلتر کربن فعال تصفیه هوا است. همچنین برخلاف گروه دوم، این فرایند هیچ گونه ماده جدیدی از جمله ازن را وارد محیط نمی کند.
فیلتر دستگاه تصفیه هوا شیائومی لایدستو مدل Lydsto A1 Smart Purifier Hepa Filter
عملکرد فیلتراسیون اکتیو یا فعال (Active) چگونه است؟
در فیلتراسیون اکتیو یا فیلتر فعال، علاوه بر اینکه فیلتراسیون پسیو در دستگاه تصفیه هوا انجام می شود، هوای محیط را جهت از بین بردن ذرات آلاینده یونیزه می کند که ذرات یونیزه شده به علت سنگین شدن روی کف محیط رسوب می کنند. با این حال این فرآیند علاوه بر حذف آلودگی هوای محیط، باعث تولید گاز ازن نیز می شود که برای سلامتی افرادی که تحت تاثیر این گاز هستند بسیار خطرناک است.
لازم به ذکر است که در صورت تماس مستقیم در غلظت بالا یا زمان طولانی با این نوع گاز، عواقب و عوارض جبران ناپذیری به همراه خواهد داشت. همچنین در این روش تصفیه هوا تمرکز بر روی تغییر ماهیت ذرات آلاینده است. استفاده از لامپ UV و فیلترهای کاتالیستی برای تغییر ماهیت ذرات در این روش متداول است. در ابتدا با توجه به اینکه این نوع دستگاه ها نیاز به تعویض فیلتر تصفیه هوا ندارند، بسیار کارآمد به نظر می رسند؛ اما دو دلیل وجود دارد که این نوع دستگاه ها خطر زا هستند:
- در فرآیند تغییر ماهیت آلاینده ها، ممکن است مولکول های ناشناخته ای وارد محیط شود که بسیار خطر زا هستند.
- در واقع این نوع دستگاه ها هزینه نگهداری نیز دارند؛ زیرا لامپ UV در صورت تعویض نشدن پس از دو سال به شدت ضعیف می شود.
مقایسه تصفیه هوای فیلتردار با پلاسما و یون ساز
دستگاه های تصفیه هوا از نظر نحوه حذف آلاینده ها به روش های مختلفی عمل می کنند. برخی دستگاه ها با استفاده از فیلترهای فیزیکی و شیمیایی، آلاینده ها را از جریان هوا جدا می کنند و برخی دیگر با استفاده از فناوری هایی همچون یونیزاسیون، پلاسما، اشعه UV یا فرآیندهای اکسیداسیونی، ماهیت یا ویژگی ذرات و آلاینده ها را تغییر می دهند و به همین علت، می توان سیستم های تصفیه هوا را به دو گروه کلی پسیو (Passive) و اکتیو (Active) تقسیم کرد.
تفاوت اصلی این دو روش در نحوه برخورد آن ها با آلاینده ها است. در سیستم های پسیو، آلاینده ها عمدتا توسط فیلترها جذب یا به دام انداخته می شوند؛ در حالی که در سیستم های اکتیو، علاوه بر عبور هوا از فیلتر، از یک فرآیند فعال برای تغییر، غیرفعال سازی یا تجمع آلاینده ها استفاده می شود.
همچنین ایمنی این سیستم ها به فناوری مورد استفاده، طراحی دستگاه و میزان انتشار محصولات جانبی مانند ازن بستگی دارد. به همین علت هنگام انتخاب و راهنمای خرید دستگاه تصفیه هوا، تنها نباید به عبارت هایی مانند یون ساز یا پلاسما توجه کرد و لازم است فناوری به کار رفته و میزان انتشار آلاینده های ثانویه نیز بررسی شوند.
کلام آخر
تصفیه هوای پسیو با استفاده از فیلترهایی مانند HEPA و کربن فعال، آلاینده ها را از جریان هوا جدا و در فیلتر به دام می اندازد و به تعویض فیلتر تصفیه هوا به صورت دوره ای نیاز دارد. در مقابل، تصفیه هوای اکتیو با فناوری هایی مانند یون ساز و پلاسما، به صورت فعال روی آلاینده ها اثر گذاشته و ممکن است به سرویس اجزای داخلی نیاز شود. به طور کلی در انتخاب بین این دو روش باید نوع آلاینده، اندازه محیط، هزینه نگهداری و ایمنی دستگاه را نیز در نظر گرفت.
